Nieuwe uitgangspunten
De tijd is rijp voor nieuwe ondernemingsmodellen gebaseerd op nieuwe uitgangspunten. In Modern kapitalisme worden alternatieve fundamenten gelegd en wordt een nieuw concurrerend model voor grote, niet beursgenoteerde, ondernemingen, gepresenteerd: het Europese Ondernemingsmodel. Hiermee wordt een nieuw front in de concurrentie tussen grote ondernemingen geopend. Investeringen in de kwaliteit van de organisatie en de besluitvorming kennen een duizelingwekkend rendement.
Het eerste, sterk richtinggevende, uitgangspunt is de keuze voor creatie van economische waarde als de enige ondernemingdoelstelling. De noodzaak duurzame positieve netto kasstromen te genereren, die omvangrijk genoeg zijn om de kapitaalskosten te dekken, vormt een rationele basis voor het ondernemen. Tevens wordt op deze wijze in alle geledingen van de onderneming een voortdurende gerichtheid op de toekomst afgedwongen en daarmee inzicht in kansen en risico’s bevorderd.
Verder moet de onderneming worden bestuurd als een integrale organisatorische entiteit. Het geheel is meer dan de som van bedrijfsonderdelen en de waarde van verschillende bijdragen wordt in hoge mate bepaald door het unieke organisatorische netwerk waarbinnen ieder onderdeel functioneert. Dit impliceert dat beoogde verbeteringen vele vertakkingen kennen die de beoogde doelen al dan niet dichterbij brengen. Bestuur moet ook gebaseerd zijn op uitgangspunten en richtlijnen en niet op regels en taakstellingen. Bestuurders en managers dienen eveneens criteria voor goede besluitvorming in acht te nemen: de beste wijze om gezag op te bouwen en te garanderen dat bij de implementatie van beslissingen in overeenstemming met de oorspronkelijke bedoelingen wordt gehandeld. Tenslotte kan geen enkele onderneming duurzaam succes boeken zonder medewerkers een fysiek en sociaal veilige werkomgeving te bieden. Het is aan het Bestuur om de voorwaarden te creëren voor het vertrouwen tussen en onder managers en medewerkers en het onvermijdelijke incidentele verlies aan vertrouwen op te vangen. Het Bestuur heeft in deze weinig keus: de door technische ontwikkelingen en marktfragmentatie toenemende specialisatie maakt samenwerking onvermijdelijk en samenwerking vergt vertrouwen.